Column

Brazilië: een verhaal over veerkracht en solidariteit

Brazilië, het land van de toekomst. Zo staat Brazilië, 's werelds 9e economie, ook wel bekend. Het land beschikt over alle benodigde elementen om te bloeien: groot, rijk aan natuurlijke hulpbronnen en een comfortabel klimaat met een omvangrijke biodiversiteit, en een grote, cultureel diverse bevolking van 210 miljoen mensen. Momenteel bevindt Brazilië zich in een uitermate gecompliceerde situatie.

Op het moment van schrijven van deze column zijn in Brazilië inmiddels meer dan een miljoen mensen besmet geraakt met COVID-19 en zijn er 51.407 doden te betreuren. Net als de rest van de wereld (met name ontwikkelingslanden) heeft het land te kampen met ernstige gevolgen voor de economie, veroorzaakt door de pandemie. Helaas steken tegelijkertijd vele politieke schandalen de kop op.

Brazilië heeft een federatiesysteem, vergelijkbaar met dat van de Verenigde Staten. Dit betekent dat elke staat het recht heeft eigen regels op te stellen, zo lang deze overeenstemmen met de grondwet. Als gevolg van het ontbreken van centraal leiderschap met betrekking tot COVID-19, hebben staten afzonderlijk verordeningen afgekondigd waarin is vastgelegd wat voor de bevolking en bedrijven wel en niet is toegestaan. Alle staten hebben in meer of mindere mate sociale isolatie opgelegd om de pandemie tot staan te brengen.

Momenteel hebben enkele staten plannen opgesteld om gefaseerd terug te keren naar de normaliteit, door bepaalde economische activiteiten geleidelijk, en onder bepaalde gezondheidscriteria, zoals de bezettingsgraad van ziekenhuizen en het aantal besmettingen, weer toe te staan. Bedrijven die hun werknemers thuis kunnen laten werken, worden gestimuleerd om dit te doen.

Impact van COVID-19 op de economie

Al in het eerste kwartaal van 2020 heeft Brazilië de gevolgen van COVID-19 op de economie ervaren: de werkeloosheid steeg tot 12,9 miljoen mensen en tegelijkertijd daalde het bbp met 1,5%. Naar verwachting zullen de gevolgen in het tweede kwartaal nog ernstiger zijn, daar deze overlappen met de maatregelen voor sociale isolatie in het land. Het IMF voorspelt een krimp van het Braziliaanse bbp van 5,3% in 2020, en schat dat er na de recessie in 2021 een opleving zal plaatsvinden, met een groei van 2,9% in Brazilië.

Er zijn maatregelen genomen om de situatie te verlichten, waaronder overheidssteun ter waarde van R$ 200 miljard (33 miljard euro) om de economie te stimuleren met financiële middelen, om de kwetsbare bevolking te steunen en om bedrijven te helpen banen te behouden. Om investeringen en uitgaven te stimuleren heeft de Braziliaanse centrale bank de rentetarieven naar een ongekend laag niveau van 2,25% gebracht.

Hoewel het virus de ongelijkheid tussen arm en rijk nog duidelijker maakt, heeft het tevens solidariteit tussen mensen en bedrijven versterkt. In twee maanden is het totaal van donaties van particulieren en bedrijven opgelopen tot R$ 5 miljard (830 miljoen euro). Het Braziliaanse mijnbouwbedrijf Vale behoort tot de grootste donoren.

Impact van COVID-19 op havens en de toeleveringsketens

Havens in heel Brazilië volgen de veiligheidsvoorschriften en hebben zich goed aangepast aan het nieuwe normaal. In Pecém de joint venture van de haven van Rotterdam, zijn gezondheidsmaatregelen genomen om de veiligheid van werknemers tijdens hun werkzaamheden in de haven te garanderen. De overslag via de havens in het land was in de eerste vier maanden positief, met een groei van 3,71% vergeleken met dezelfde periode in 2019. Stromen agrarische producten hebben geholpen de overslag op niveau te houden met de export van basis goederensoorten als soja, vlees, suiker en koffie. Door de devaluatie van de Braziliaanse Reaal is de Braziliaanse export concurrerender op de wereldmarkt.

De gevolgen van de pandemie op de logistieke keten zijn merkbaar door de hogere opslagvolumes in havens, omdat bedrijven hun deuren hebben moeten sluiten als gevolg van de door de overheid opgelegde quarantaine. Ook ervaren havens 'blank sailings' (annulering van havenaanlopen). Daarnaast hebben enkele rederijen problemen ondervonden bij het terugbrengen van hun containers, waardoor in Brazilië een tekort aan lege containers is ontstaan. Er hebben zich in Brazilië echter geen grootschalige logistieke verstoringen voorgedaan. Een positief gevolg van de pandemie is een versnelde groei van het besef dat in havens en de algehele logistieke keten een digitale transformatie nodig is.

Voor Brazilië is dit een zeer zware tijd. De maatschappij is echter veerkrachtig en de havens staan klaar voor het moment dat de Braziliaanse 'toekomst' zich aandient.

Activiteiten van de haven van Rotterdam in Brazilië

Sinds december 2018 is Havenbedrijf Rotterdam N.V. een partner van de snelgroeiende Braziliaanse haven van Pecém. Deze betrokkenheid opent mogelijkheden voor internationale handelsstromen en investeringen uit Europa. Dankzij de strategische locatie van Pecém heeft deze haven het potentieel de logistieke en industriële hub van Noordoost-Brazilië te worden.

Dankzij de activiteiten op het internationale maritieme podium genereert Havenbedrijf Rotterdam economische en sociale waarde voor het Nederlandse bedrijfsleven en de regio Rotterdam-Rijnmond. De haven van Rotterdam creëert hiervoor mogelijkheden voor Nederlandse bedrijven in het buitenland, leert van internationale 'best practices', houdt de reputatie van het Rotterdamse maritieme cluster op een hoog niveau en genereert financieel rendement met haar internationale activiteiten. De haven van Rotterdam handelt in een breed scala aan capaciteiten: als adviseur, leverancier, havenmanager en investeerder. In samenwerkingen met havens als die van Pecém werkt de haven van Rotterdam volgens haar eigen Corporate Social Responsibility-statement.

Over de auteur

De Braziliaanse Duna Uribe is sinds februari 2019 Executive Commercial Director van CIPP (het industriële havencomplex van Pecém). Voordat Duna terugkeerde naar Brazilië werkte ze 10 jaar voor Havenbedrijf Rotterdam, waar ze onderzoek deed naar ontwikkelingsprojecten voor internationale havens, met als doel het opzetten van strategische samenwerkingsverbanden tussen de haven van Rotterdam en andere internationale zeehavens.

We vroegen wat volgens haar het belangrijkste voordeel is van de joint venture tussen Rotterdam en Pecém. Duna: Het grootste voordeel is de ideale combinatie tussen de gerenommeerde kennis en expertise van de haven van Rotterdam, gecombineerd met een jong en groeiend havencomplex van Pecém. Hierdoor kan Pecém op duurzame wijze groeien op het gebied van havenbeheer en planning, en kan het haar klanten hoogwaardige diensten leveren, terwijl de kwaliteit van havenlogistiek in Brazilië wordt verhoogd.

En wat zijn de belangrijkste goederenstromen tussen Brazilië en Nederland? Hoe kunnen we Braziliaanse verladers overtuigen hun goederen via Rotterdam te verschepen? De goederenstroom tussen Brazilië en Nederland bedraagt ongeveer 23 miljoen ton per jaar.
De belangrijkste goederenstromen tussen Brazilië en Nederland zijn die van ijzererts, diepgevroren en gekoelde voedingsmiddelen (vlees, gevogelte), sinaasappelsap, suiker en koffie. Rotterdam is voor veel verladers de eerste aanloophaven. De lading komt zo dus sneller op de markt, via hoogwaardige haveninfrastructuur en verbindingen naar het achterland. De haven van Rotterdam is daarom zonder twijfel de eerste keuze!

Contact

Meer weten? Neem contact op met de auteur.

Duna Gondim Uribe
Executive commercial director CIPP
+55 85 (9) 8439-0605

Update coronavirus

Ondanks de ingrijpende maatschappelijke gevolgen van de coronavirusuitbraak (COVID-19) blijft de haven van Rotterdam operationeel. Goederenoverslag en -productie gaan onverminderd door. De Divisie Havenmeester zorgt 24/7 voor veiligheid en orde op het water. Havenbedrijf Rotterdam volgt nauwlettend de adviezen van nationale autoriteiten op het gebied van gezondheid en veiligheid, en heeft maatregelen getroffen om de continuïteit van de bedrijfsvoering te waarborgen.

Automatisch op de hoogte blijven van ontwikkelingen in de haven?

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.

Choose your language

The page is not available in chosen language.

Go to the front page