Column

De trieste waarheid: in het nieuwe normaal is in Indonesië geen ruimte voor toerisme

Connecting the world: de gevolgen van het COVID-19-virus voor het Indonesische bedrijfsklimaat

Begin 2020 werd Indonesië getroffen door COVID-19. Net als andere delen van de wereld werd ook Indonesië geconfronteerd met de medische en economische uitdagingen van het virus en de voortdurende impact op het dagelijks leven. Begin juni waren er in Indonesië bijna 38.000 gemelde besmettingen en was het aantal doden gestegen tot 2.134. Niemand weet echter hoe ver het virus zich daadwerkelijk heeft verspreid over de bijna 17.000 eilanden en onder de 260 miljoen inwoners van Indonesië.

Impact van COVID-19 op de economie van Indonesië

Het ministerie van Financiën voorspelde dat Indonesië in het tweede kwartaal van het jaar te maken krijgt met de sterkste daling van de economische groei ooit. Dit wordt veroorzaakt door de afgenomen economische activiteiten als gevolg van de grootschalige sociale beperkingen in de meeste provincies van het land.

Om de economische schade te beperken heeft de Indonesische overheid over de gehele linie een aanzienlijk aantal fiscale en financiële stimuleringsmaatregelen genomen, waaronder het verlagen en verlenen van uitstel voor inkomstenbelasting voor specifieke sectoren, leninggaranties en de facilitering van krediet- en betalingsprocessen voor het MKB.

Het totale uitgavenpakket om de gevolgen van COVID-19 te beperken bedraagt inmiddels 695 biljoen IDR (43,7 miljard euro), circa 4,0% van het BNP. De omvang van de Indonesische stimuleringsmaatregelen is echter relatief gering vergeleken met andere landen zoals Japan (20% van het BNP), Maleisië (17%), Australië (16,4%), Singapore (12%) en de VS (11%).

Volgens de recentste voorspellingen van de Asian Development Bank zal de economie met 1% krimpen, een relatief gering percentage vergeleken met andere landen. Dit komt doordat de economie voornamelijk afhankelijk is van lokale consumptie en minder van de handel. De toerismebranche heeft uiteraard rake klappen gekregen. Vooralsnog is er in het 'nieuwe normaal' waarop de overheid zich richt geen ruimte voor buitenlanders. Indonesië heeft alle toeristenvisa ingetrokken en het is onduidelijk wanneer het land de grenzen weer zal openen. Voor een eiland als Bali, waar veel inwoners afhankelijk zijn van toerisme, vormt dit een enorm probleem. De stranden van kustplaatsen als Canggu blijven vooralsnog gesloten.

Impact op havens en de logistiek

De toestand en groei van de logistieke sector weerspiegelt de trage huidige economische groei. De voorzitter van Supply Chain Indonesia meldde in het eerste kwartaal van 2020 een groei van 1,27% (op jaarbasis) in de vrachtvolumes in de logistieke sector, inclusief transport en opslag. Dit is echter nog steeds een daling in de groei van 5,45% ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. De afname van het volume wordt voornamelijk veroorzaakt door de aanzienlijke daling in de vraag naar lokale goederen en industriële activiteiten. De vrachtvolumes in import en export namen eveneens af; met name vanuit China, waar de volumes een daling van 14% tot 18% lieten zien.

Tegelijkertijd rapporteerden een aantal openbare handelshavens in staatseigendom, te weten Pelindo I en Pelindo III, in termen van volumes een positief eerste kwartaal. In Pelindo I werd een geconsolideerd totaal van 327,742 TEU afgehandeld, wat overeenkomt met een toename van 3,13% ten opzichte van dezelfde periode in 2019. De algehele vrachtvolumes namen echter af met 12,7% vanwege de verminderde export van CPO-commodity's. Ook Pelindo III rapporteerde een groei van 1,6 miljoen TEU (1%) in containerverkeer ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar.

Ondertussen kreeg Pelindo II te maken met een daling van 4 – 5% in het containerverkeer in de haven van Tanjung Priok (de grootste haven van Indonesië). De daling weerspiegelt de vertraagde export-importactiviteiten met de handelspartners van Indonesië, zoals China, Japan en de VS. China levert de grootste bijdrage aan containervolumes in Tanjung Priok. Hoe de volumes zich in het tweede kwartaal van 2020 zullen ontwikkelen, zal moeten blijken.

Activiteiten van de Port of Rotterdam in Indonesië

Het kantoor in Indonesië van de Port of Rotterdam maakt onderdeel uit van het mondiale netwerk van de haven. Het kantoor is opgericht in 2016 als gevolg van een MoU tussen de Indonesische en Nederlandse regering op het gebied van maritieme ontwikkeling, waaronder de ontwikkeling van havens.

Het kantoor van de Port of Rotterdam in Indonesië richt zich op een tripartiete samenwerking tussen Pelindo I (Indonesische staatshaven), Zhejiang Seaport Group (haven van Ningbo) en de haven van Rotterdam om een haven te ontwikkelen in Kuala Tanjung, Noord-Sumatra. Eind 2019 werd een overeenkomst in hoofdlijnen getekend door de drie partijen.

Daarnaast fungeert het kantoor als vertegenwoordiging voor Rotterdam in Indonesië en andere landen in Zuidoost-Azië, zoals Vietnam, Thailand, Maleisië, Singapore en Myanmar. Het kantoor ondersteunt het netwerk van de haven van Rotterdam en zoekt tegelijkertijd naar mogelijkheden voor samenwerking en/of opdrachten voor adviesdiensten in Zuidoost-Azië.

Onlangs werd een opdracht afgesloten in Soerabaja, Oost-Java voor Pelindo III (Indonesische staatshaven) voor het beoordelen van de digitale rijpheid, en werd een MoU getekend met Pelindo II (Indonesische staatshaven) om de samenwerking op het gebied van havenzaken te intensiveren.

Over de auteur

Andre Toet is al 13 jaar in verschillende functies in Rotterdam, Oman en nu in Indonesië betrokken bij de haven van Rotterdam. Daarvoor was hij 23 jaar werkzaam in de scheepvaart voor Maersk en haar voorgangers P&O Nedlloyd en Nedlloyd in Afrika, Azië en Europa. Daarnaast heeft André zich vele jaren ingezet op het gebied van e-scheepvaart, bijvoorbeeld voor PortInfolink, Portbase en essDOCS.

COVID-19 heeft het leven voor expats veranderd en André is gerepatrieerd naar Nederland. Sinds eind maart werkt hij dan ook vanuit huis in Nederland.

Contact

Meer weten? Neem contact op met de auteur.

André Toet
André Toet
Managing Director Pelabuhan Rotterdam Indonesia
+62 812 11 11 58 63

Update coronavirus

Ondanks de ingrijpende maatschappelijke gevolgen van de coronavirusuitbraak (COVID-19) blijft de haven van Rotterdam operationeel. Goederenoverslag en -productie gaan onverminderd door. De Divisie Havenmeester zorgt 24/7 voor veiligheid en orde op het water. Havenbedrijf Rotterdam volgt nauwlettend de adviezen van nationale autoriteiten op het gebied van gezondheid en veiligheid, en heeft maatregelen getroffen om de continuïteit van de bedrijfsvoering te waarborgen.

Automatisch op de hoogte blijven van ontwikkelingen in de haven?

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.

Choose your language

The page is not available in chosen language.

Go to the front page