Innovatie
Nieuws

Future Flux Festival: geen innovatie zonder interactie en inspiratie

In tien jaar tijd is RDM Rotterdam veranderd van een vervallen industriecomplex in een bloeiende biotoop waarin innovatie welig tiert. Tijdens het Future Flux Festival kwam alle samengebalde ambitie, energie, creativiteit en vindingrijkheid tot uitbarsting. Het belangrijkste inzicht? Dat samenwerking in teams met verschillende competenties noodzakelijk is om een goed idee om te zetten in een succesvolle oplossing.

Farid Tabarki besluit zijn speech op de Future Flux Stage met een fragment uit de speelfilm Avengers: Endgame. Het publiek, onderuitgezakt op zitzakken of zittend op kartonnen krukken, ziet op het scherm een aantal superhelden die eendrachtig samenwerken. In totaal heeft Tabarki 27 superhelden geteld. “Wij hebben niet langer aan één superheld genoeg om de wereld te redden. We hebben 27 helden nodig met allemaal verschillende competenties”, vertelt de trendwatcher.

Alleen samen kunnen we het verschil maken, stelt Tabarki. Wie alleen optrekt, kan niet de vaart maken die nodig is in de netwerkeconomie van vandaag. Behalve samenwerking zijn diversiteit en communicatie andere belangrijke aspecten van een netwerkeconomie. “Een netwerk functioneert alleen als dat bestaat uit verschillende mensen met verschillende competenties en achtergronden. Maar die mensen moeten dan wel goed met elkaar communiceren. Kijk maar naar een escaperoom. Daaruit kun je alleen ontsnappen met een team dat verschillende competenties omvat en goed met elkaar communiceert”, aldus Tabarki.

Een grote escaperoom

Met een beetje fantasie kan RDM Rotterdam als één grote escaperoom worden beschouwd. Enkele honderden ambitieuze, creatieve en vindingrijke mensen met uiteenlopende competenties komen hier dagelijks samen om in kleine teams te werken aan innovatieve oplossingen voor problemen in het bedrijfsleven en de samenleving. Het doel: hun oplossingen tot zo’n succes te maken, dat ze kunnen ‘ontsnappen’ van het RDM-terrein en de sprong naar de markt kunnen maken.

Allard Castelein spreekt niet van een netwerk of een escaperoom, maar van een bloeiend ecosysteem voor innovatie. “Het is tien jaar geleden dat we dit terrein hebben opgesteld voor innovatie”, spreekt de president-directeur van Havenbedrijf Rotterdam tijdens de grand opening van tien jaar RDM Rotterdam x Future Flux Festival. “Waarom? Omdat niet de sterkste of slimste overleeft, maar degene die zich het best aanpast aan de omgeving. En die omgeving verandert. Wij staan voor twee belangrijke transities: de digitalisering en de energietransitie.”

Castelein verwacht dat veel startups erin slagen te ontsnappen van dit RDM-terrein. “Hoe dit terrein over tien jaar eruitziet? Exact hetzelfde en toch totaal anders. Dit blijft een innovatie-ecosysteem met dezelfde atmosfeer en dezelfde energie, maar dan wel met andere innovaties op basis van andere technologieën.” Haveneconoom Bart Kuipers schroeft de verwachtingen in de paneldiscussie met onder meer Castelein nog verder op. “Over tien jaar is RDM wereldberoemd als innovatieve hotspot. Veel innovaties die dan wereldwijd worden toegepast, zullen hun oorsprong op dit terrein hebben.”

Op de Lijnbaan

Het Future Flux Festival biedt een eerste podium aan een groot aantal innovaties. Een team van de Hogeschool Rotterdam toont de stalen constructie van iets dat uiteindelijk een autonoom elektrisch voertuig moet worden. “Dit voertuig moet straks op de Lijnbaan rijden achter een vuilnisman aan om vuilnis op te halen”, vertelt één van de studenten, die toegeeft dat nog veel werk aan de winkel is. Zijn team is in afwachting van de componenten die nodig zijn voor aandrijving en besturing van de wielen. “En misschien moeten we deze constructie ook nog aanpassen. Waarschijnlijk hebben we het middelste deel niet nodig, zodat we het voertuig korter kunnen maken. Dat is wel zo handig op de Lijnbaan.”

In een ‘orange bubble’ vertelt Wilco Stavenuiter van Tetrahedron aan andere jonge ondernemers dat focus belangrijk is als start-up. “Wij willen een kraan bouwen waarmee we de nieuwe generatie windturbines op hoogte kunnen installeren. Die kraan hoeft niet per se heel ver of veel gewicht te kunnen tillen, maar alleen precies datgene wat nodig is voor ons doel. Dan ontstaat ook een kosteneffectieve oplossing.”
Niet alle innovaties vinden hun oorsprong vinden op het RDM-terrein. Een voorbeeld is Blue Jay, een team van studenten uit Eindhoven dat werkt aan een mensvriendelijke drone. Bedoeling is dat de drone dichtbij mensen moet kunnen komen zonder hen bang te maken. “Denk aan het spotten van supporters met vuurwerk in een voetbalstadion of het rondbrengen van medicijnen in een ziekenhuis”, stelt teamlid Dirk Floren. “Door de drone een gezicht te geven, ziet hij er vriendelijker uit. Eén van de grootste uitdagingen is de geluidsproductie van de drone.”

Moonshot project

Eén van de meest aansprekende gebruikers van de RDM-faciliteiten is André Schiele. Deze onderzoeker en uitvinder van TU Delft maakte naam met innovatieve toepassingen van robottechnologie in de ruimtevaart. Nu heeft hij op het RDM-terrein zijn X-Laboratory opgezet. “Veel innovatie is gericht op iets totaal nieuws doen zoals in de ruimtevaart tijdens mijn veertien jaar bij ESA. Maar innovatie kan ook bestaan uit het oplossen van actuele problemen die een grote impact hebben op de samenleving. Dat is de reden voor de oprichting van het X-Lab”, aldus Schiele.

Eén van de eerste innovaties van het X-Laboratory betreft de ontwikkeling van technologie voor de compensatie van golfbewegingen. Die technologie wordt onder meer toegepast in de offshore industrie en bij de bouw van windmolenparken op zee. Maar zijn hart ligt bij het ‘moonshot-project’ dat hij heeft opgestart: de ontwikkeling van een schone, CO2-neutrale transportoplossing op basis van zijn eX-drive mechatronicasysteem. “Ik dank het Havenbedrijf, dat hier op RDM de dingen juist aanpakt. Aan ons nu de taak om in het X-Laboratory veel talent bijeen te brengen, zodat wij de juiste dingen kunnen doen.”

‘Join the future’

Eén van de grootste uitdagingen is het opleiden van talent. Dat stelt Ron Bormans, bestuursvoorzitter van Hogeschool Rotterdam. “De toekomst waarin we nu leven, lijkt een logisch gevolg van de ontwikkelingen in het verleden. Maar tien of twintig jaar geleden hadden we deze toekomst niet kunnen voorspellen. Ook nu is het onmogelijk om de toekomst te voorspellen, maar toch moeten wij studenten opleiden voor die onbekende toekomst. Dat doen we allereerst door hen alles te vertellen over het verleden en heden. Daarnaast geldt: ‘if you don’t know the future, join the future’. Hier op RDM Rotterdam wordt de toekomst gemaakt.”

Het vinden van talent is ook één van de grootste uitdagingen van Deltalinqs, de organisatie waarin 700 havenbedrijven zijn verenigd. “Met het oog op de toekomst hebben de havenbedrijven andere competenties nodig, maar welke? Eerlijk gezegd weten we dat niet precies. Het enige wat we kunnen doen, is bedrijfsleven en onderwijs dichter bij elkaar brengen”, stelt Cees Alderliesten van Deltalinqs voor een kleine groep geïnteresseerden.

Als wel bekend is welke competenties nodig zijn, is het lastig die te interesseren voor nieuwe ontwikkelingen. Veelzeggend is een recent onderzoek onder mensen in de fossiele industrie. Die hebben de juiste competenties om over te stappen naar de biobased industrie, maar dat doen ze niet. Alderliesten: “Die blijven liever in hun gouden kooi zitten. Veel mensen in de haven zijn conservatief. Alles moet goed geregeld zijn, anders gaan ze de barricaden op. Maar het wordt tijd dat deze mensen meer zelf verantwoordelijkheid nemen voor hun toekomst.”

Het gaat om de uitvoering

Van conservatisme is op het Future Flux Festival geen sprake. Als het festival vordert en steeds meer muziek klinkt, zoeken de meeste deelnemers een plekje langs de kade tussen de foodtrucks. Binnen zingt zangeres Pink Oculus op het hoofdpodium het laatste nummer van haar set, een opzwepende versie van ‘Killing in the name’, de hit van Rage Against the Machine. Na haar optreden, net voordat de zaal wordt omgebouwd tot een rollerdisco, betreedt Kees Koolen het podium. De man die groot is geworden met Booking.com en nauw betrokken was bij de internationale expansie van Uber, vertelt dat de toekomst helemaal niet zo onvoorspelbaar is als Ron Bormans suggereerde. “Want die energietransitie gaat zeker plaatsvinden, alleen niet zo snel als we allemaal denken.”

Ook Koolen benadrukt het belang van een team met talenten om inhoud te geven aan de innovatie die nodig is voor de energietransitie. “Technologie is te kopiëren, maar dat geldt niet voor het team en de ambitie van de teamleden. Zonder een perfect team is het onmogelijk om een groot bedrijf te bouwen”, aldus de ondernemer en investeerder, die de deelnemers een belangrijk advies geeft: hard werken. Hij vertelt hoe het management van Uber gewend was op zondag te vergaderen en hoe het management van Booking.com elke dag laat in de avond overlegde. “Burn-out? Mensen die passie hebben, werken elke minuut maar noemen dat geen werk. Succes is een keuze. Een goed idee heeft in zichzelf geen waarde, het gaat allemaal om de uitvoering. Veel mensen kiezen bewust ervoor om niet succesvol te zijn. Zij hebben geen geduld en bouwen geen team.”

Innovatie

Rotterdam wil 's werelds slimste haven zijn. Om onze koppositie te behouden moeten we blijven vernieuwen. Innovatie is een cruciaal middel om de beoogde veranderingen in energietransitie en digitalisering Rotterdam te realiseren.

Automatisch op de hoogte blijven van ontwikkelingen in de haven?

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.

Choose your language

The page is not available in chosen language.

Go to the front page